Nolan’ın Odyssey filmi, Homeros’un destanını sinemaya taşıyor

Yazar:

Christopher Nolan’ın Homeros’un Odysseia destanından uyarladığı yeni filmi Odyssey, 17 Temmuz’da dünya ile birlikte Türkiye’de de gösterime girecek. Oppenheimer’dan sonraki ilk yapım olan film, Matt Damon, Anne Hathaway, Tom Holland, Zendaya ve diğer oyuncuların yer aldığı geniş bir kadroyla, Truva Savaşı sonrası İthaka Kralı Odysseus’un eve dönüş yolculuğunu anlatıyor. İlk eleştiriler, filmi yılın öne çıkan yapımları arasında gösterirken, bazı yorumcular diyalog ve karakter yorumuna dair çekincelerini de dile getiriyor.

Nolan’ın Odyssey filmi, Homeros’un destanını sinemaya taşıyor
Görsel: Bbc

Arkeolojik Derin Analiz

Oscar ödüllü yönetmen Christopher Nolan’ın Homeros’un antik Yunan destanından uyarladığı Odyssey, 17 Temmuz’da vizyona giriyor ve ilk gösterimler sonrası eleştirmenlerden büyük ölçüde olumlu yorumlar alıyor. BBC çıkışlı haberde aktarıldığına göre film, Nolan’ın 2023’te En İyi Film Oscar’ını kazanan Oppenheimer’dan sonraki ilk uzun metraj çalışması olarak yönetmenin kariyerinde yeni bir adım şeklinde değerlendiriliyor.[1][2] Odyssey, İthaka Kralı Odysseus’un Truva Savaşı’nın ardından evine dönmek için çıktığı uzun ve tehlikeli yolculuğu temel alıyor. Filmde Odysseus’u Matt Damon, eşi Penelope’yi Anne Hathaway, oğulları Telemakhos’u ise Tom Holland canlandırıyor. Robert Pattinson acımasız rakip Antinous rolünde izleyici karşısına çıkarken Zendaya, Charlize Theron ve Lupita Nyong’o da mitolojik dünyayı çevreleyen karakterleri üstleniyor.[1][3] İngiltere merkezli Telegraph gazetesi Odyssey’yi şimdiden “yılın filmi” olarak nitelendirirken, Metro gazetesi filmin “sinemayı sonsuza dek değiştireceğini” yazdı. Times gazetesi filmi “her anlamda bir başyapıt”, Evening Standard ise “muazzam bir sinema eseri” olarak tanımlıyor.[1][4] Variety, Independent ve diğer yayınlarda yer alan eleştirilerde, yaklaşık üç saate yaklaşan sürede filmdeki büyük ölçekli set tasarımları, sahne düzenlemeleri ve görsel tasarım öne çıkarılıyor.[1][4] Buna karşılık bazı eleştirmenler, Nolan filmlerinde daha önce de gündeme gelen bir tartışmayı yeniden açarak kimi sahnelerde diyalogları duymanın zorlaştığını ve yer yer çağdaş dil kullanımının antik dönem atmosferini bozduğunu belirtiyor. Financial Times’tan Danny Leigh, bazı kelime tercihlerinin kendisini “geçmişten kopardığını” yazarken, Los Angeles Times’tan Amy Nicholson, Odysseus karakterinin ahlaki açıdan daha keskin ve çelişkili yanlarının yumuşatıldığı görüşünde. Yapım sürecine dair haberlerde, Odyssey’nin tamamen IMAX kameralarla çekilen ilk büyük destan uyarlamalarından biri olarak tanıtıldığı ve bildirilen yapım bütçesinin yaklaşık 250 milyon dolar olduğu ifade ediliyor. Nolan’ın daha önce Interstellar, Dunkirk, Inception, Memento ve The Dark Knight üçlemesi gibi filmlerinde birlikte çalıştığı görüntü yönetmeni Hoyte van Hoytema ve besteci Ludwig Göransson’un da bu projede yer alması, eleştirmenlere göre filmin görsel ve işitsel dünyasını güçlendiren etkenler arasında sayılıyor.

Kritik Bulgular

  • Odyssey, Christopher Nolan’ın 2023 tarihli Oppenheimer’dan sonraki ilk uzun metraj filmi.
  • Film, Homeros’a atfedilen Odysseia destanından uyarlanarak İthaka Kralı Odysseus’un Truva Savaşı sonrası eve dönüş yolculuğunu konu alıyor.
  • Başrollerde Matt Damon (Odysseus), Anne Hathaway (Penelope), Tom Holland (Telemakhos), Robert Pattinson (Antinous), Zendaya, Charlize Theron ve Lupita Nyong’o gibi isimlerin yer aldığı geniş bir oyuncu kadrosu bulunuyor.
  • Yapım, haberlerde tamamen IMAX kameralarla çekilmiş bir destan uyarlaması olarak tanıtılıyor ve yaklaşık 250 milyon dolarlık bir bütçeyle gerçekleştirildiği bildiriliyor.

Tarihsel Bağlam

Homeros’a atfedilen İlyada ve Odysseia, antik Yunan dünyasında Truva Savaşı ve sonrasına dair kolektif hafızanın şekillenmesinde temel metinler arasında yer alır.[3][2] Nolan’ın Odyssey filmi, bu destansı anlatının modern bir uyarlaması olarak, Truva Savaşı sonrası Ege coğrafyasını ve mitolojik varlıklarla iç içe geçmiş yolculuk temasını günümüz izleyicisiyle buluşturuyor.[1][5] Cumhuriyet ve NTV’deki haberlerde, filmin özellikle Homeros’un klasik destanını IMAX formatında beyazperdeye taşıyan bir yapım olarak sunulduğu vurgulanıyor. Bu çerçevede Odyssey, antik Yunan destan geleneğinin yanı sıra Truva ve İthaka gibi bugün Türkiye ve Yunanistan sınırları içinde yer alan tarihsel ve arkeolojik coğrafyaların popüler kültürde yeniden görünür olmasına katkıda bulunan güncel bir uyarlama niteliği taşıyor.

Arkeolog Notu

Editoryal değerlendirmeye göre Odyssey, antik bir destanı yüksek bütçeli ve teknik açıdan iddialı bir prodüksiyonla geniş bir izleyici kitlesine taşıma girişimi olarak öne çıkıyor. Eleştirmenlerin büyük bölümünün filmi “başyapıt” düzeyinde tanımlaması, özellikle görsel anlatım ve sahne tasarımı açısından güçlü bir sonuç elde edildiğine işaret ediyor.[1][4] Bununla birlikte, diyalogların anlaşılırlığına ve çağdaş dil kullanımına yönelik eleştiriler ile Odysseus’un ahlaki karmaşıklığının yumuşatıldığı yönündeki yorumlar, filmin antik metne sadakatinin ve karakter yorumunun önümüzdeki dönemde de tartışılacağını gösteriyor. Kültürel miras ve antik anlatıların temsili açısından bakıldığında, Truva Savaşı ve İthaka gibi coğrafyaların, dünya çapında tanınan bir yönetmenin filmi aracılığıyla yeniden gündeme gelmesi, özellikle Troya gibi arkeolojik alanlara yönelik ilgiyi dolaylı olarak artırabilir. Ancak Odyssey, tarihsel bir belgesel değil, edebi ve mitolojik bir metnin sinema uyarlaması olduğu için, izleyicilerin filmde gördükleriyle arkeolojik ve tarihsel veriler arasındaki farkı dikkate alarak değerlendirme yapması önem taşıyor.

Kaynaklar

Görsel & Haber Kaynak: Bbc / bbc.com