Almanya'nın güneyindeki ünlü Hohle Fels Mağarası, daha önce dünyanın en eski flütlerine ve figüratif sanatın ilk örneklerinden biri olan 'Hohle Fels Venüsü'ne ev sahipliği yapmasıyla tanınıyordu. Ancak 2015 yılında gün ışığına çıkarılan, üzerinde dört hassas delik bulunan 20 santimetrelik fildişi bir çubuk, başlangıçta diğer buluntuların gölgesinde kalmıştı. Yapılan detaylı analizler ve deneysel çalışmalar, bu nesnenin aslında Taş Devri'nin en kritik teknolojilerinden birini temsil ettiğini ortaya koydu [1].
Bitki Liflerinden Halata
Araştırmacılar, mamut fildişinden özenle yontulmuş bu aletin, çevredeki bitki liflerini bükerek dayanıklı halatlar haline getirmek için tasarlandığını keşfetti. Aletin üzerindeki deliklerin iç kısmında bulunan aşınma izleri ve bitki kalıntıları, bu nesnenin işlevsel bir araç olduğunu doğruluyor. Yaklaşık 35 bin yıl öncesine tarihlenen bu bulgu, o dönem insanlarının karmaşık teknik sorunlara pratik çözümler üretebildiğini gösteriyor [2].
Hohle Fels Mağarası, Aurignacian dönemi olarak bilinen ve modern insanların Avrupa'ya yayıldığı sürece dair en zengin verileri sunan bölgelerden biridir. Bu dönemde insanların sadece estetik ve ruhani dünyalarının değil, aynı zamanda teknik becerilerinin de sanılandan çok daha ileri olduğu değerlendiriliyor [3]. Halat gibi organik maddeler toprak altında hızla çürüdüğü için arkeolojik kayıtlarda nadiren iz bırakıyor; bu nedenle halat yapımında kullanılan bir aletin bulunması, o dönemin 'görünmez' teknolojilerini anlamak adına büyük bir boşluğu dolduruyor.
Deneysel Arkeoloji ile Doğrulama
Bilim insanları, aletin nasıl çalıştığını anlamak için fildişi nesnenin birebir kopyalarını üreterek deneyler gerçekleştirdi. Bu deneyler sırasında deliklerden geçirilen liflerin, aletin döndürülmesiyle mükemmel bir şekilde büküldüğü ve bugün kullandığımız halatlara benzer yapıda güçlü ipler oluşturduğu gözlemlendi. Bu keşif, Paleolitik toplulukların avcılık ağları kurmak, ağır yükleri taşımak veya barınaklarını sabitlemek için ihtiyaç duydukları malzemeleri nasıl ürettiklerini net bir şekilde açıklıyor.
Kaynaklar ve ileri okuma
- [1] Rope, twine and thread: Invisible technologies of the Stone Age – Scivillage.com Casual Discussion Science Forum – Page 1
- [2] Rope, twine and thread: Invisible technologies of the Stone Age
- [3] Rope, Twine and Thread: Invisible Technologies of the Stone Age
Görsel & Haber Kaynak: Phys.org - Archaeology & Fossils / phys.org