İtalya'nın Toskana bölgesindeki Cetamura antik kentinde yürütülen kazılarda, derin kuyulardan çıkarılan 2 bin yıllık üzüm çekirdekleri üzerinde yapılan antik DNA analizleri, günümüzde dünyaca ünlü kırmızı şaraplarıyla tanınan Chianti bölgesinin antik dönemde ağırlıklı olarak beyaz üzüm yetiştirdiğini ortaya çıkardı. Etrüsk ve Roma dönemlerine tarihlenen bu bulgu, bölgenin bağcılık tarihini tamamen değiştirirken, modern şarapçılığın kökenlerine dair en kapsamlı genetik haritayı sunması açısından büyük önem taşıyor.
Antik kuyulardan çıkan genetik miras
Florida Eyalet Üniversitesinden Nancy De Grummond liderliğinde 1973 yılından bu yana yürütülen kazılarda elde edilen çekirdekler, antik dönem bağcılığının sanılandan çok daha gelişmiş olduğunu gösteriyor [1]. York Üniversitesi araştırmacılarının öncülük ettiği genetik çalışmalar, tek bir arkeolojik alandan elde edilen en kapsamlı asma genetiği haritasını çıkarmayı başardı [2]. Bu analizler, günümüzde Sangiovese cinsi kırmızı üzümleriyle özdeşleşen Chianti'nin, klasik antik çağda bambaşka bir tarımsal kimliğe sahip olduğunu kanıtlıyor.
Roma İmparatorluğu'nun ticaret ağları
Araştırmacılar, elde edilen verilerin sadece üzüm türlerini değil, aynı zamanda Roma İmparatorluğu genelindeki geniş tarım ve ticaret ağlarını da aydınlattığını belirtiyor [2]. Antik dönemde kurulan bu ağlar, günümüzdeki standartlaştırılmış şarap üretiminin ilk temelleri olarak kabul ediliyor [3]. Elde edilen genetik veriler, Avrupa bağcılığında yüzyıllar boyunca süregelen göçlere, fetihlere ve kültürel değişimlere rağmen asma türlerinin korunarak günümüze kadar ulaştığını gösteriyor.
Tarihsel sürekliliğin kanıtı
Uzmanlar, antik dönemde üretilen beyaz şarapların günümüzdekilerle birebir aynı lezzette olmasa da genetik açıdan güçlü bir süreklilik taşıdığını vurguluyor. Bu keşif, Chianti'nin modern kimliğini değiştirmese de bölgenin şarapçılık tarihindeki köklerinin nereye dayandığına dair tarihçilerin ve şarap uzmanlarının bildiklerini tamamen güncelliyor.
Kaynaklar ve ileri okuma
- [1] Ancient DNA shows Chianti grew white grapes 2,000 years ago
- [2] DNA from 2,000-year-old grape seeds points to origins of modern winemaking | Italy | The Guardian
- [3] DNA from 2,000-year-old grape seeds reveals origins of modern wine
Görsel & Haber Kaynak: Vinetur / vinetur.com